| Мектепке дейінгі білім беру және тәрбиелеу
«Балапан» бағдарламасын жүзеге асыру
Облыста 23265 баланы құрайтын 133 балабақша жұмысын жалғастыруда, оның 18-і жеке балабақшалар.
Семей қаласы, Юность мекеніне 320 орынға арналған балабақша қолданысқа тапсырылды. Өскемен қаласында мемлекеттік-жеке серіктестік бойынша «Қазмырыш» АҚ 280 орынға арналған «Балапан» балабақшасын салынып, қолданысқа тапсырды.
Тарбағатай, Катон-Қарағай, Жарма аудандарында 355 орынға арналған 3 балабақша, Өскемен қаласында (520 орынға) арналған 2 балабақша босатылып, қайтарылды.
Білім беру ұйымдарының желісін ықшамдау нәтижесінде, Аягөз аудандарында (150 орындық «метеп-балабақша» негізіндегі 2 кешен) және Абай ауданында (75 орынды) қосымша аудан құрылды.
Мектеп ғимаратының 3-і балабақша кешеніне ұйымдастырылып салынды: Глубокое ауданында-2, Жарма ауданында-1.
640 орынға арналған 6 жеке-дара балабақша кешені ашылды.
Жалпы сомасы 597,8 млн. теңгені құрайтын, мемлекеттік тапсырыс 10262 орынға орналасқан.
Жалпы білім беру мектептерінің негізінде, 19 998 балаға арналған 963 шағын-орталық пен қысқа мерзімдік оқу топтары жұмыс жасайды.
Облыста мектепке дейінгі білім берумен қамту 71,9 % (43644 балалар) құрайды, 2009 жылмен (59,8%) салыстырғанда 12,1% (8309 балалар) өсті, 2009 жылғы қамту 35335 баланы құрады.
Мектепке дейінгі білім беру ұйымдарымен балаларды қамту қалада-75%, ауылды мекенде - 68,3% құрады.
Қалалар мен аудандар шегінде 2009-2010 жж. МДБҰ қамту
№№ |
Аудан атауы |
МДБҰ қамту |
2009 жыл |
2010 жыл |
Барлығы балалар |
Қамту % |
Барлығы балалар |
Қамту % |
| 1 |
Абай |
421 |
46,2 |
570 |
52,6 |
| 2 |
Аягөз |
1565 |
34,7 |
1772 |
38,1 |
| 3 |
Бесқарағай |
404 |
36,2 |
482 |
44,4 |
| 4 |
Бородулиха |
1391 |
79,9 |
1618 |
82,0 |
| 5 |
Глубокое |
870 |
35,7 |
1382 |
50,0 |
| 6 |
Жарма |
1731 |
80,7 |
2274 |
96,9 |
| 7 |
Зайсан |
1194 |
63,4 |
1434 |
76,6 |
| 8 |
Зырян |
1765 |
68,0 |
2571 |
74,5 |
| 9 |
Катон-Қарағай |
958 |
79,8 |
1092 |
88,7 |
| 10 |
Күршім |
770 |
59,8 |
987 |
86,0 |
| 11 |
Курчатов қ. |
283 |
45,5 |
337 |
71,7 |
| 12 |
Көкпекті |
1016 |
60,9 |
1673 |
93,6 |
| 13 |
Риддер қ. |
1354 |
54,8 |
1539 |
58,4 |
| 14 |
Семей қ. |
6243 |
59,7 |
7960 |
80,6 |
| 15 |
Тарбағатай |
997 |
33,3 |
1412 |
52,0 |
| 16 |
Ұлан |
1116 |
62,6 |
1238 |
80,5 |
| 17 |
Үрджар |
2558 |
61,1 |
2598 |
67,4 |
| 18 |
Өскемен қ. |
7756 |
67,1 |
11256 |
78,6 |
| 19 |
Шемонайха |
1342 |
74,9 |
1449 |
76,1 |
| |
Барлығы |
33734 |
59,8 |
43644 |
71,9 |
Ескерту: қызыл түспен қамту көрсеткіші орташа облыстық көрсеткіштен төмен аудандар белгіленген.
Облыста 665 жалпы білім беру мектептерінің 1043 сыныбында оқитын 5-6 жас мөлшеріндегі 24278 (99,4%) бала мектепке дейінгі дайындықпен қамтылуда.
Мектепке дейінгі жастағы балалар саны 7087 балаға дейін өсіп, 134 698 баланы (2009 жылы-127 0611бала) құрады.
Балабақшада орын алу кезегі 2010 жылдың аяғына қарай 18 893 орынды (2009 жылы 17 114 орынды) құрады.
МДБҰ бюджеті 2731,7 млн. теңгені құрады. Мемлекеттік балабақшаларда 1 балаға шаққандағы бюджет шығыны 23% өсіп, 137,4 мың.теңгені (2009 жылы – 105,5 мың.теңге) құрады.
Мектепке дейінгі ұйымдар жүйесінің дамуын оң жақтан шешумен қатар, теріс жақтары да туындайды.
1. Облыстың аудандары мен қалаларында жеке меншікке беріліп, бірақ мемлекеттік ( жергілікті және республикалық) құрылымдармен нысаналық бағытта қолданылып отырған балабақшалар ғимараттары зерттелді.
Республикалық құрылымдар жағынан ғимараттарды қайтару мәселесі туындауда. Өскемен қаласы мен Риддер қаласының республикалық құрылымдарымен бүгінгі күнде бір де бір ғимарат қайтарылмаған.
| № п/п |
Б/б атауы |
Елді мекен |
Орналасқан мекемелер |
Орын саны |
| Аягөз |
| 1 |
"Светлячок" |
Аягөз қ. |
Аудандық салық комитеті |
140 |
| 2 |
"Балауса" |
Аудандық сот |
280 |
| Бородулиха |
| 3 |
"Гүлдер" |
Жезкент е.м. |
Жезкент елді мекендік милиция бөлімшесі |
|
| Глубокое |
| 4 |
"Сказка" бөбекжайы |
Секисовка а. |
Тау-кен шығару кәсіпорынының басқармасы |
160 |
| 5 |
"Тополёк" бөбекжайы |
Прапорщиково а. |
Жатақхана |
140 |
| Жарма |
| 6 |
"Солнышко" |
Солнечный а. |
ДГП-110 конторасы |
140 |
| Зайсан |
| 7 |
№2 "Алёнка" |
Зайсан қ. |
Жанұялық емхана |
90 |
| 8 |
№6 "Балдырған" |
Зайсан қ. |
Төлем орталығы |
75 |
| 9 |
"Балдырған" |
Айнабулак а. |
Жанұялық емханасы, Пошта, Мәдениет үйі, Айнабұлақ елді мекені |
140 |
| 10 |
"Балауса" |
Каратал а. |
Жанұялық емхана |
140 |
| Зырян |
| 11 |
№3 "Колокольчик" бөбекжайы |
Зыряновск қ., Киров көшесі, 54 |
Білім бөлімі, дене шынықтыру және спорт бөлімі |
60 |
| 12 |
№6 "Березка" балабақшасы |
Зыряновск қ., Советская көшесі, 18 |
Мәслихат аппараты, жер қатынастары бөлімі, ішкі саясат бөлімі, ауыл шаруашылық бөлімі, қаржы бөлімі, сәулет бөлімі |
110 |
| 13 |
№1 "Звездочка" балабақшасы |
Зыряновск қ., Первомайская көшесі, 23 |
Әлеуметтік бағдарламалар мен жұмыспен қамту бөлімі, зейнетақыны төлеу орталығы, төтенше жағдайлар жөніндегі бөлім |
160 |
| 14 |
№3 "Ландыш" балабақшасы |
Зыряновск қ., Советская көшесі, 30/1 |
Аудандық қазына бөлімі |
100 |
| 15 |
№5 "Ромашка" балабақшасы |
Зыряновск қ., Стахановская көшесі, 9/1 |
Аудандық сот |
100 |
| 16 |
№6 "Светлячок" балабақшасы |
Зыряновск қ., Кирова көшесі, 6 |
Аудандық прокуратура |
100 |
| 17 |
№1 "Орленок" балабақшасы |
Зыряновск қ., Тимофеева көшесі, 73 |
Психологиялық - неврологиялық емханасының күндізгі бөлімі мен емханасы |
110 |
| 18 |
№2 "Ромашка" балабақшасы |
Серебрянск қ., Веденеева көшесі, 3 |
БГЭК "Казцинк" АҚ офисі |
140 |
| 19 |
№4 "Снежинка" балабақшасы |
Серебрянск қ. Серебрянская көшесі, 157 |
Серебрянск қалалық кітапханасы |
160 |
| Катон-Қарағай |
| 20 |
Жамбыл а. бөбекжайы |
Жамбыл а. |
Дәрігерлік пункті, кітапхана |
50 |
| Көкпекті |
| 21 |
"Теремок" |
Көкпекті а. |
Аудандық қорғаныс бөлімі |
|
| Риддер |
| 22 |
№7 |
Риддер қ. |
Қаржы полициясы |
50 |
| 23 |
№9 |
Риддер қ. |
ТЖ басқармасы |
65 |
| 24 |
№23 |
Риддер қ. |
қалалық әскери комиссариаты |
140 |
| 25 |
№26 |
Риддер қ. |
кітапхана,музыкалық мектептің филиалы,наубайхана |
140 |
| 26 |
№29 |
Риддер қ. |
Достық үйі |
280 |
| Семей |
| 27 |
№14 |
Семей қ. Шакарім даңғ,68 |
Төлем орталығы |
140 |
| 28 |
д/с "Сказка" |
Семей қ. Абай көшесі, 99 |
қазынашылық |
140 |
| 29 |
№32 |
Семей қ. Ш.Уәлиханов көшесі,206 |
Семей ҚТЛ |
320 |
| 30 |
№53 |
Семей қ. 35 квартал |
Тері емханасы |
280 |
| 31 |
№119 |
Семей қ. Чехов көшесі,109 |
Теміржол СЭС-і |
140 |
| Тарбағатай |
| 32 |
Тугыл а. б/б |
Тұғыл а. |
Аудандық ішкі істер бөлімі, өрт сөндіру бөлімі |
|
| 33 |
Жанауыл а. б/б |
Жанауыл а. |
әкімшілік, пошта, дәрігерлік пункт |
|
| Үрджар |
| 34 |
Урджар а. б/б |
Үрджар а. |
Төлем орталығы |
30 |
| 35 |
"Одуванчик" б/б |
Мақаншы а. |
Аудандық сот |
75 |
| Өскемен |
| 36 |
Сәби үйі |
К. Маркс көшесі, 8/1 |
Мемлекеттік мекеме(Сәби үйі ретінде жұмыс жасайды) |
320 |
| 37 |
№ 7 балабақшасы |
Тәуелсіздік даңғылы, 26/2 |
Зейнеткерлерге арналаған «Үлбі» қалалық медициналық-әлеуметтік орталығы |
140 |
| 38 |
№ 9 балабақшасы |
Тохтаров көшесі, 101 |
"Мүгедектерді протездеу орталығы" КГКП |
100 |
| 39 |
№ 9 балабақшасы |
Крылов көшесі , 86а |
" ТЖ жөніндегі ҚР Агенттігінің ШҚО мемлекеттік өртке қарсы қызметтің басты басқармасы"ММ. |
140 |
| 40 |
№ 12 балабақшасы |
Белинское көшесі , 39 |
ОБЛтубдиспансер |
140 |
| 41 |
№ 20 балабақша- бөбекжайы |
Белинское көшесі , 37а |
"Өскемен қалалық № 1 ХҚКО " ММ, "Өскемен қалалық әлеуметтік бағдарламалар және жұмыспен қамту бөлімі" ММ |
140 |
| 42 |
№ 62 балабақша- бөбекжайы (ескі ғимарат) |
Космическая көшесі, 6/2 |
" А.Гайдар атындағы ШҚО балалар кітапханасы" ММ |
280 |
| 43 |
№ 80 балабақша- бөбекжайы (ескі ғимарат) |
Новаторлар көшесі, 7/2 |
" ШҚО бойынша басты кеден басқармасы» ММ |
140 |
| 44 |
№ 56 балабақша- бөбекжайы |
Буров көшесі , 51 |
РГП " ШҚО қозғалмалы мүлік орталығы" |
280 |
| 45 |
№ 90 балабақша- бөбекжайы |
Челюскин көшесі, 17/1 |
КГКП " Аблакетка а. СВА ",. |
90 |
| 46 |
№ 2 балабақша- бөбекжайы |
Протозанова, 61/1 |
Төл құжат үстелі, Өскемен қалалық ІІБ, |
140 |
| 47 |
№ 7 балабақша- бөбекжайы |
Протозанова, 37 |
Қалалық әскери комиссариаты |
140 |
| 48 |
№ 50 балабақшасы |
Космическая көшесі , 6/3 |
"Рудный Алтай" қ/г редакциясы,- "Дидар" қ/г редакциясы |
280 |
| 49 |
№ 2 балабақшасы |
Қазақстан көшесі , 87/1 |
ҚР ҚМ ШҚО Қазына басқармасы |
140 |
| 50 |
№ 71 балабақшасы |
Ушанов көшесі, 87/2 |
ВКО Управление Департамента Казначества МФ РК ҚР ҚМ ШҚО қазына департаментінің басқармасы |
140 |
| 51 |
№ 21 балабақшасы |
Тәуелсіздік даңғылы, 36/1 |
" ШҚО бойынша ақпараттық статистикасының құқықтық орталығы" Мекеме, |
280 |
| 52 |
№ 19 балабақшасы |
Питер Коммунарлары көшесі, 18 |
"Балаларды қайта оңалту орталығы" ММ |
320 |
| 53 |
№ 76 балабақшасы |
Новаторлар көшесі, 11/1 |
Көзі көрмейтіндерге арналған ШҚ облыстық арнайы кітапханасы |
140 |
| 54 |
№ 63 балабақшасы |
Тохтаров
көшесі, 40а |
ҰҚК әскери бөлімі |
140 |
| 55 |
№ 130 балабақшасы |
Вострецов
көшесі, 12а |
"Өскемен РЭЧ" ММ |
320 |
| Шемонайха |
| 56 |
"Солнышко" |
Шемонайха қ. Молодежное көшесі,19 |
Әлеуметтік бағдарламалар және жұмыспен қамту басқармасы |
90 |
| 57 |
№6 "Теремок" |
Шемонайха қ. Восточный бұр-көшесі,2а |
Аудандық ішкі істер бөлімі |
140 |
| 58 |
№2 "Ромашка" |
Шемонайха қ. |
Газет редакциясы |
70 |
| 59 |
№9 |
Шемонайха қ. |
райсобес |
90 |
| 60 |
Сугатовка а. балабақшасы |
Сугатовка а. |
емхана |
80 |
| 61 |
"Топорлек" балабақшасы |
Усть-Таловка а.,.Советское көшесі,5 |
кітапхана,сөйлесу пункті,дүкен |
140 |
Шешім жолдары: Жергілікті атқару органдарына олардың орындарын ауыстыру үшін ғимарат табу қажет.
2. Мектепке дейінгі ұйымдарды қаржыландыруда оң тенденция байқалады.. 2009 жылмен салыстырғанда 2010 жылы республикалық бюджеттен бөлінетін мемелекеттік тапсырыс орналастыруды есептегендегі мектепке дейінгі білім берудің шығындары 961,9 млн.теңгеге өсіп, 2913 млн.теңгені құрады.
Жөндеу жұмыстары 77 мектепке дейінгі ұйымдарда сомасы 753,4 млн.теңгеге жүргізілген. Жол картасы бойынша 71 нысанға сомасы 710,3 млн.теңгеге жөндеу жұмыстары жүргізілді. Толықтай жөндеу жұмысы 4 мектепке дейінгі ұйымдарда сомасы 141,4 млн. теңгеге жүргізіліп өтті. Жол картасы шеңберінде толықтай жөндеу жұмыстары 4 нысанда жалпы сомасы 140,8 млн.теңгеге жүргізілген. Ағымдағы жөндеу жұмыстары 73 ұйымда жалпы сомасы 612 млн.теңгеге жүргізілсе, Жол картасы бағдарламасы бойынша жөндеу жұмыстары 67 нысанға жалпы сомасы 569 млн. теңгеге орындалыпты.
Мәселелер: Барлық атқарушы органдармен мектепке дейінгі ұйымдардың материалдық-техникалық базасын нығайту мен дамыту бойынша көп көңіл бөлінбейді екен. 2010 жылы мектепке дейінгі ұйымдардың материалдық-техникалық базасын нығайту үшін, тек қана 9,7 млн. теңге бөлінген.
| |
МДҰ МТБ нығайту үшін қаражаттар, мың.теңге |
| № п/п |
Аудандар мен қалалар атауы |
|
|
| 2009 |
2010 |
| |
|
| 1 |
Абай ауданы |
7553 |
2892 |
| 2 |
Аягөз ауданы |
0 |
0 |
| 3 |
Бесқарағай |
0 |
0 |
| 4 |
Бородулиха |
1079 |
0 |
| 5 |
Глубокое |
900 |
0 |
| 6 |
Жарма |
160 |
2060 |
| 7 |
Зайсан |
0 |
718 |
| 8 |
Зырян |
1790 |
1933 |
| 9 |
Катон-Қарағай |
2665 |
340 |
| 10 |
Көкпекті |
4525 |
0 |
| 11 |
Курчатов қ. |
0 |
0 |
| 12 |
Күршім |
1550 |
1318 |
| 13 |
Риддер қ. |
8370 |
0 |
| 14 |
Семей қ. |
0 |
0 |
| 15 |
Тарбағатай |
0 |
399 |
| 16 |
Ұлан |
0 |
0 |
| 17 |
Өскемен қ. |
684 |
0 |
| 18 |
Үрджар |
0 |
0 |
| 19 |
Шемонайха |
0 |
0 |
| Аудандар бойынша барлығы: |
29 276 |
9 660 |
Балабақшалардағы жиһаздар, ойыншықтар ескіріп, тозған, 80% ескіріп, Сан Пин талаптарына, қазіргі заманғы талаптарға сай келмейді.
2008-2010 жылдары осы мақсаттарға тек қана 83,2 млн.теңге қаражат бөлінген, осы қаражат тек жиһаздар, ас үй мен кір жуатын үйге технологиялық жабдықтар алуға бағытталған.
Шағын-орталықтар мен мектепке дейінгі дайындық сыныптарының материалдық базасы көңіл бөлуді қажет етеді, өйткені онда педогогикалық үрдістің ұйымдастырылу сапасын қамтамасыз ету жағдай мүмкіндігі болмай тұр. Облыстағы 521 толық күн жұмыс атқаратын шағын-орталыққа 30 % жағдайлар республикалық трансферттер есебінен жасалған.
Шешу жолдары: балабақшалардағы материалдық базаны дамыту үшін қалалар мен аудандардың жергілікті бюджетінен мақсатты қаражаттар бөліну қажет.
Мәселе: Недостаточное количество частных детских садов. Жеке балабақшалар санының жетіспеушілігі. Бүгінгі күні барлығы 18 (жалпы санының 13,5%) ғана жеке балабақшалар.
Мәселе шешімі: Аудандар мен қалалар әкімдеріне жұмыс атқарып жатқан балабақшаларға қосымша мемлекеттік тапсырыс орналастыру және ауылдық мекендерде жеке шағынбалабақшалар ашу қажет.
2011-2015 жылдары мектепке дейінгі жас мөлшеріндегі балалардың 83,2% қамтитын, 69 мектепке дейінгі ұйымдарды ашу жоспарланып отыр.
|
